زعتر یکی از ادویه های پرکاربرد در آشپزی لبنانی به شمار می رود و از ترکیب چند ادویه و سبزیجات کوهی به دست می آید. این ادویه طعم و مزه بسیار خوب و دلچسبی دارد و استفاده از آن در غذاهای مختلف تاثیر بالقوه ای بر طعم آن غذا می گذارد. همچنین این ادویه از خواص مختلفی برخوردار است و استفاده از آن تاثیر مثبتی بر سلامت بدن دارد. بیروت لبنان رستوران مشهد نزدیک حرم با ارائه غذاهای سنتی و لبنانی، محیطی دل نشین برای زائران و گردشگران فراهم کرده است.
زعتر چیست؟
زعتر یک نوع ادویه ترکیبی تقریبا ترش مزه است که با مخلوط آویشن، تخم گشنیز، کنجد بو داده، سماق و پونه تهیه می شود . اصالت این ادویه محبوب به کشورهای خاورمیانه نظیر لبنان برمی گردد و در شهرهای جنوبی کشور ما برای تهیه بسیاری از غذاها و پخت نان زعتر خوزستان از آن استفاده می شود.
نا گفته نماند که می توان برای غنی تر کردن ترکیب این ادویه علاوه بر موارد نام برده به آن روغن زیتون نیز اضافه کرد. همچنین ماده پایه و اولیه ادویه زعتر آویشن است و این سبزی کوهی در همه انواع این نوع ادویه وجود دارد.
کاربرد ادویه زعتر در آشپزی
زعتر هم مانند دیگر انواع ادویه در آشپزی به کار می رود و به عنوان طعم دهنده نیز استفاده می شود. همچنین علاوه بر آشپزی برای طعم دادن به نوشیدنی های سنتی نظیر دوغ و غیره نیز به کار می رود. بطور کلی برخی از رایج ترین کاربردهای ادویه زعتر شامل موارد زیر است:
- پخت انواع کباب
- پخت انواع پلو
- تهیه سالاد
- پخت انواع نان
- پخت انواع غذای عربی
پخت انواع کباب
از ادویه زعتر به عنوان یک چاشنی جهت طعم دادن به انواع کباب و غذاهای گوشتی نظیر کباب کوبیده، جوجه کباب و غیره استفاده می شود.
پخت انواع پلو
برای پخت و پز انواع پلو نظیر پلو مرغ، پلو گوشت، پلو ماهی و غیره از ادویه زعتر استفاده می شود. استفاده از این ادویه برای پخت پلو طعم، مزه و عطر متفاوت و دلچسبی را به غذا می دهد. به همین دلیل پلوهای پخته شده با این نوع ادویه بسیار پرطرفدار و خوشمزه هستند.
تهیه سالاد
دیگر کاربرد ادویه زعتر تهیه انواع سالاد است. برای تهیه انواع سالاد نظیر سالاد مخلوط، سالاد سزار، سالاد شیرازی و غیره نیز از این ادویه به عنوان یک چاشنی و طعم دهنده استفاده می شود.
پخت انواع نان
برای پخت انواع مختلف نان نیز از این ادویه استفاده می شود. باید گفت که استفاده از ادویه زعتر برای پخت و پز نان طعم و مزه بسیار خوشمزه و همچنین متفاوت را به نان می دهد.
پخت انواع غذای عربی
در آشپزی عربی مخصوصاً آشپزی لبنانی از این نوع ادویه استفاده زیادی می شود. به عنوان مثال برخی از مشهورترین غذاهای عربی شامل لبنه، بابا گنوش، همص، نان پیتا و غیره هستند و در همه آنها از این ادویه استفاده می شود. همچنین برای تعدیل طبع انواع غذاهای دریایی نظیر ماهی، میگو و همچنین دوغ و ماست نیز این نوع ادویه بکار می رود.
خواص ادویه زعتر لبنانی
ادویه زعتر در کنار طعم و مزه بی نظیرش، برای بدن بسیار مفید است. زیرا این ادویه سرشار از آنتی اکسیدان و مقادیر بالایی از ترکیبات عالی و مغذی نظیر اسید گالیک، تیمول، کوئرستین، ترکیبات فلاونوئیدی و مواد معدنی است. به همین دلیل استفاده از آن با خواص دارویی چشمگیری به همراه می باشد. به طور کلی برخی از مهم ترین خواص قابل ذکر برای این ادویه شامل موارد زیر است.
- این ادویه خاصیت ضد التهابی دارد و می توان از آن برای درمان و بهبود التهابات بدن استفاده کرد ناگفته نماند که حتی استفاده از آن به صورت موضعی به عنوان ضماد نیز برای تسکین نیش حشرات و درد مفاصل مفید و اثربخش است.
- ادویه زعتر گردش خون بدن را نیز بهبود می بخشد و به همین دلیل استفاده از آن نقش موثری بر حفظ سلامت پوست و مو دارد.
- آویشن موجود در ترکیبات این ادویه یک گزینه سالم و طبیعی برای درمان سرفه بوده و نقش موثری در باز کردن انسدادهای مجرای تنفسی و حفظ سلامت سیستم تنفسی انسان دارد.
- در سماق یک نوع آنتی اکسیدان به نام کورستین وجود دارد. این آنتی اکسیدان رادیکال های آزاد موجود در بدن را نابود کرده و سیستم ایمنی بدن را تقویت می کند.
- باید گفت که این ادویه برای پیشگیری از پوکی استخوان و افزایش تراکم استخوانی نیز عملکرد خوبی دارد.
- در ادویه زعتر یک نوع ترکیب مفید به نام کارواکرول وجود دارد. این ترکیب موجب تقویت حافظه، بهبود عملکرد مغز و خلق و خو می شود.
- دیگر خواص زعتر افزایش متابولیسم و سوخت ساز بدن، انرژی بخش بودن آن، تقویت حافظه و تقویت استخوان بندی بدن هستند.
طرز تهیه زعتر در خانه
برای تهیه ادویه زعتر از انواع مختلف ادویه و سبزیجات کوهی استفاده می شود. پس برای تهیه زعتر خانگی ابتدا باید همه مواد و سبزیجات مورد نیاز را آماده کرد. موارد مورد نیاز برای این منظور شامل دو پیمانه پودر آویشن، یک قاشق غذاخوری پونه کوهی، یک دوم پیمانه کنجد بو داده، یک چهارم پیمانه پودر سماق، ۲ قاشق غذاخوری پودر تخم گشنیز و 2 قاشق غذاخوری روغن زیتون است.
برای تهیه ادویه زعتر خانگی ۳ روش وجود دارد. در روش اول باید تمامی موارد نام برده به غیر از روغن زیتون را به طور کامل با هم ترکیب کرده و مقداری نمک به آن اضافه نمود. سپس ترکیب به دست آمده را در داخل شیشه ای درب دار ریخته و در آن نگهداری کرد. آنگاه در هنگام آشپزی مقدار کمی روغن زیتون به اندازه مورد نظر برای استفاده، اضافه کرده و آن را به غذا افزود. ناگفته نماند که این نوع ادویه زعتر تا ۴ سال قابل استفاده است و ارزش غذایی خود را از دست نمی دهد.
در روش دوم باید همه ادویه های نام برده را با یکدیگر مخلوط کرده و سپس در سه مرحله روغن زیتون را نیز به مواد خشک اضافه نمود. در هر مرحله باید مواد را به طور کامل ورز داد تا ادویه روغن را به خوبی جذب خود کند. در مرحله بعدی مخلوط به دست آمده را باید در داخل یک شیشه بطری ریخته و در یخچال نگهداری کرد. ادویه به دست آمده با استفاده از این روش ۹ ماه الی یک سال در داخل یخچال ماندگاری دارد.
در روش سوم نیازی به استفاده از روغن زیتون نیست. بلکه فقط با ترکیب ادویه ها و سبزی های خشک نام برده ادویه ما آماده بوده و قابل مصرف است. ناگفته نماند که بیشتر عطاری ها این نوع ادویه زعتر را عرضه می کنند و آن چیزی که به صورت آماده از بازار خریداری می شود معمولاً با استفاده از روش سوم به دست می آید.
نتیجه گیری
زعتر یک نوع ادویه معروف بوده و در بیشتر کشورهای خاورمیانه نظیر لبنان، قطر و حتی مناطق جنوبی کشور ما از آن به عنوان طعم دهنده و چاشنی برای پخت و پز غذاهای مختلف استفاده می شود. این ادویه با استفاده از ادویه های مختلف و گیاهان کوهی تهیه می شود و اصلی ترین ترکیب تشکیل دهنده آن آویشن است. مزه ای تقریباً ترش دارد و می توان با تهیه مواد اولیه آن را در خانه نیز تهیه کرد. رستوران بیروت لبنان با دستورهای اصیل لبنانی، تجربه ای متفاوت و فراموش نشدنی از طعم غذاهای عربی برای شما رقم می زند.